Skip to main content Skip to search
01 Feb 2016
5 min 57 sec
Samten Yeshi
Video Overview
Creators: 
Sonam Tobgye, Sangay Tshomo

The Riphu Lhakhang was built on the mountain revered as the residence of a local deity known as Riphu tsen, a rock spirit. While an exact date of its construction is not known, Thinley tells us that three or four generations have passed since his great-grandfather Lopen Kuenzang built the temple. The locals of Riphu community in Mongar visit this temple in order to worship Riphu tsen as their birth deity. The temple also hosts various religious events for the locals. According to Thinley, the temple's walls are original, while the wooden parts have been renovated over the years and are currently in need for more renovations due to damage caused by the 2009 earthquake.

མོང་སྒར་ རི་ཕུག་ལས་ འཕྲིན་ལས་ཀྱིས་བཤད་དོ་བཟུམ་འབད་བ་ཅིན་ རི་ཕུག་ལྷ་ཁང་ཟེར་མི་དེ་ ཡར་ལ་ཁག་ལུ་འབད་ནི་དེ་གིས་ རི་ཕུག་ལྷ་ཁང་ཟེར་བཏགས་བཏགསཔ་ཨིནམ་སྦེ་བཤདཔ་ཨིན་པས། རི་དང་ཕུག་གཉིས་ཆ་ར་དོན་གཅིག་ཨིན་རུང་ རྫོང་ཁ་ནང་རི་དང་ ཤར་ཕྱོགསཔ་ཁ་ནང་ཕུ་ཟེར་ དེ་གཉིས་བསྡོམས་ཏེ་ས་གནས་ཀྱི་མིང་ལུ་ཆགས་ཏེ་རི༌ཕུག༌ཟེར༌བཏགས༌ནུག རི་ཕུག་ལྷ་ཁང་དེ་བཞེངས༌ཏེ༌ མི་རབས་གསུམ་བཞི་ཙམ་སོང་ཡོདཔ་ད་ མེ་མེ་ཀུན་བཟང་ཟེར་མི་དེ་གིས་བཞེངས་བཞེངསམ་གི་སྒེར་གྱི་ལྷ་ཁང་ཅིག་ཨིན་རུང་ ས༌གནས༌དེ༌ནང༌གི༌མི༌ཚུ༌སྐྱེས་བཙན་རི་ཕུག་རྒྱལ་མོ་ལུ་བསྟེན་དོ་ཡོདཔ་ལས་ ཨ་ལོ་སྐྱེས་རེ་སྐྱེས་ཚད་ ལྷ་ཁང་དེ་ནང་འོང་དོ་ཡོདཔ་མས། ལྷ་ཁང་དེ་ནང་ ཡར་ངོ་མར་ངོ་ཚུ་ཡང་མ་ཆད་པར་གནང་དོ་ཡོདཔ་ད༌མར༌ངོ༌༢༥འི༌སྐབས༌འབད༌བ༌ཅིན༌ཁྲོས༌མའི༌ཉམས༌ལེན༌པ༌ཆ༌ཁྱབ༌ཀྱིས༌འབད༌ཁྲོས༌མའི༌ཚོགས༌འཁོར༌བསྐོར༌དོ༌ཡོདཔ༌ཨིན༌པས།

 

Transcript search
No results found for this search
0 of 0
  • འཕྲིན་ལས
    Once there lived a female goat called changkam and male goat Kha-luk. Once khaluk went to the place of changkam and asked “what are you doing here”.
    འ་ནི་ལྷ་ཁང་འདི་ཧེ་མ་ སློབ་དཔོན་ཀུན་བཟང་རྣམ་རྒྱལ་ཟེར་མི་གིས་ཞེངས་གནང་གནངམ་མས། ད་ལྟོ་ང་བཅས་ཀྱི་བཞེངས་པའི་ དུས་རབས་འདི་བདའ་མི་ཟུན་ནི་མས་ ཨིན་རུང་མི་རབས་འབད་བ་ཅན གསུམ་དང་བཞི་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ལས་ དེ་ཅིག་ཁར་བཞེངས་ཡི་ཟེར་སླབ་མི་ཤེས་ནི་མས།
  • འཕྲིན་ལས
    She replied “You have your own business and I have mine. Why should you ask?”
    ཨིན་རུང་ ལྷ་ཁང་འདི་ ང་བཅས་ཀྱི་རི་བཙན་དང་ སྐྱེས་བཙན་གི་རི་བོ་གཅིག་ཨིནམ་ལས་བརྟེན་ ལྷ་ཁང་འབད་བཞེངས་བཞེངསམ་ཨིན་ཟེར་སླབ་ཨིན་མས།
  • འཕྲིན་ལས
    He responded saying “let’s go to the place where demon lives”
    ཏེ་ན་པ་ཕར་དང་ཚུར་འགྱོ་ནི་ལོ་རྒྱུ་མེན་པ་ ཕར་ནུབ་སྲིནཔོ་གཡུས་ཁ་བལྟ་བར་འགྱོ་གེ་མས་ན་ཟེར་ནུག་ དབའི་ཏེ་རབ་ཅུང་ཁ་ལུག་གི་སླབ་སླབ་མས་དབའི་ཏེ་ནུབ་སྲུནཔོའི་གཡུས་ཁ་འགྱོ་ཏ་མ་རོགས་ཀྱི་རང་བཟའ་ད་འོང་མས་ན་ཟེར། ཨ་མི་བཟའ་འདི་གི་གནས་སྐབས་འདི་ངེ་ན་ཡོད་བ་ཟེརའི་ལོ་ ཏེ་ཁོང་གཉིས་འགྱོ་འགྱོ་མས་ཕར་འགྱོ་ ཏེ་དང་ཕུག་ཕར་ནུབ་སྲིནཔོའི་གཡུས་ཁ་མས་ཏེ་ཁྱིམ་སྦོམ་སྦོམ་གཅིག་ན་ ཏེ་སྲིནཔོ་འདི་ཚུ་མཐོ་ཁ་ལས་འབད་མཇུག་མ་ཚུ་མར་འོག་མཐོ་ལས་འབད་སྡོད་སྡོདཔ་མས།
  • འཕྲིན་ལས
    Changkam to khaluk said “today you better cover yourself with basket”
    ཨིན་རུང་ དུས་རབས་འ་ནིམ་ཅིག་ལུ་བཞེངས་བཞེངསམ་ཨིན་ཟེར་སླབ་མ་ཤེས་རུང་ མི་རབས་འབད་བ་ཅིན་བཞི་དེ་ཅིག་སོང་ཡོདཔ་ད་ སློབ་དཔོན་ཀུན་བཟང་རྣམ་རྒྱལ་གྱིས་བཞེངས་གནང་ནུག་ཟེར་སླབ་ནི།
  • འཕྲིན་ལས
    Why are you going there? Is it to steal hen? She answered “there is so many tails” Whose tail it could be” he asked I will bring it here. And we shall have party then” said changkam Then changkam went there and saw old demon’s tail stretching downwards. The she careful caught the tail and pulled it down. While pulling tail, demons pulled her and have hit her head to ceiling. And when she pulled down, the buttock of the witch was hit on the floor. And then khaluk went to see what is happening having removed basket from his head.
    ལྷ་ཁང་འདི་བཞེངསམ་ད་ མི་སེར་ཚུ་གིས་རོགས་རམ་འབད་དེ་མེན་པ་ ཁོ་རའི་ལྕོགས་གྲུབ་དང་བསྟུན་ སྒེར་དབང་འབད་བཞེངས་ཡོདཔ་ཨིནམ་མས།
  • འཕྲིན་ལས
    Khaluk said “it is not fine to stay here. Let’s go back”. Changkam replied “No! You are of short hand. There is longer hand, bring it and join with yours”. And he did as she said and he held his hand high and reach to the buttock f the demon. And he said “I got, I got” she asked him to pull it down if he did. And suddenly the demon appeared before them. Hey! What are you all doing here, said the demon and they said “we are here to look for an audience of elder demon. Why asked the demon and they said they have reason to do.
    ནང་བརྟེན་གཙོ་འབད་རུང་ ཧེ་མ་དགོན་པ་སྦེ་ངོས་འཛིན་འབད་སྐབས་ སློབ་མ་ན་མེད་ས་མེད་བཙུགས་སྟེ་མེན་པར་ སྒོམ་ཆེན་རེ་རེ་གཉིསཔ་དང་ སློབ་དཔོན་གི་འབད་བདག་འཛིན་ཐབ་གནངམ་ནུག།
  • འཕྲིན་ལས
    Khaluk said “let’s go back. We can’t challenge them” but changkam was stubborn not to go. But khaluk insisted her to go and come back after few days.
    ཨིན་རུང་ ང་ལུ་ནང་རྟེན་འཇའ་ཆི་ཆི་ག་ནི་ཡང་མེད་ ནང་རྟེན་སྟོན་པ་ གུ་རུ་ ཚེ་དཔག་མེད་དང་ ཛམ་བྷ་ལ་ཚུ་ཨིན་མས་ གཞན་ག་ནི་ཡང་མིན་འདུག
  • འཕྲིན་ལས
    Rabchu Khaluk was an emanation of enlightened one and changkam accompanied him.
    རི་བཙན་ཟེར་བཟུང་དགོ་མི་འདི་ཡང་ སྐྱེ་བཞིནམ་ལས་སྐྱེས་ལྷ་འབད་བཟུང་དགོཔ་ལས་ ང་བཅས་གླིང་མཁར་སྤྱི་འོག་མ་ཚད་ ངར་སྤོང་སྟང་སྤྱི་འོག་གི་མི་ཚུ་ཡང་ སྐྱེས་ཞིནམ་ལས་རི་བཙན་འབད་བཟུང་དགོ་ རི་བཙན་ནོར་བུ་རྒྱལ་མོ་ཟེར་
  • འཕྲིན་ལས
    They said “old man you don’t have to worry. We chased away them out of village” and asked “how” and they lead him to show him what happened and saw the leftover skin they removed of the demon. And with help of old haired man they took out the skin of demon.
    ཨིན་རུང་ མིག་མཐོང་སྐུ་འབད་མེདཔ་ཨིན། རང་སྐྱེས་བཞིནམ་ལས་ཚུར་རང་སོའི་ སྐྱེས་བཙན་ཟེར་བཟུང་དགོཔ་ལས་ དཀར་མེ་ཚུ་འབག་འོང་བཞིནམ་ལས་ བཙན་ལུ་ཕུལ་ནི་འདི་ རང་རང་སའི་སྤྱི་འོག་རེ་ལུ་བཙན་རེ་བཟུང་དགོཔ་ལས་ རི་བཙན་དེ་སྦེ་ཨིན་མས།
  • འཕྲིན་ལས
    They said “even we have so many to look after but we always work together” and four of them got together and had celebration.
    དེ་ལས་ ཚེ་བཅུ་འབད་བ་ཅིན་ ང་བཅས་ཀྱི་ཡར་ངོ་མར་ངོ་ ཉེར་ལྔ་ ཨ་རྟག་ར་ ཕྲས་མ་མཉམ་ལེན་པ་ཚུ་གིས་ཕྲས་མ་ གཏང་སྲོལ་ཅིག་ཡོདཔ་ཨིན། ཧེ་མ་འབད་བ་ཅིན་ཞབས་དྲུང་སྐུ་ཆོས་དང་ ཚེས་བཅུ་ཐམ་ཚུ་ལུ་གཏང་སྲོལ་ཡོད་རུང་ ད་རེས་འབད་བ་ཅིན ཉེར་ལྔ་རྐྱངམ་ཅིག་ལུ་ཕྲས་མ་གཏངམ་ཨིན།
  • འཕྲིན་ལས
    He said “if they come back would we be in a position to challenge them. It is their home and they may come” but she answered “we left no trace of their belonging. I am not going”
    ལྷ་ཁང་གི་ཁྱིམ་དང་གྱང་འདི་ཚུ་ སྔར་ག་ཨིན་མི་འདི་ཨིནམ་ད་ ངེའི་ཨ་པའི་སྐབས་ ཤིང་གི་དག་ཆ་ཚུ་ཨ་ཙི་རེ་སོར་ནུག་ ཨིན་རུང་ སྤྱི་ལོ་ ༢༠༠༩ ལུ་ས་ཡུམ་ཤུགས་ཅིག་འོང་བའི་སྐབས་ རྐྱེན་སྦོམ་འབྱུང་ཡོད་རུང་ ད་ལྟོ་ཡང་མཉམ་སུ་ཞུ་མ་ཚུགས་པར་ལུས་འདི་ཡོདཔ་ལས་ ག་དེམ་ཅིག་འབད་གཞུང་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་བ་ཅིན་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ནི་མས།ད་རེས་ ང་རང་ཡང་སྔོན་མ་འབྱོར་པ་ཅིན་ཨིན་མནོ་རུང་ ད་རེས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དང་ཕྱདཔ་ད་ ལྕོག་གྲུབ་མེདཔ་འཐོནམ་ལས་ ཉམས་སོ་ཞུ་མ་ཚུགས་ཟེར་ཞི་ནི།ཚེས་བཅུ་སྐོར་ལས་འབད་བ་ཅིན་ ང་བཅས་ གླིང་མཁར་སྤྱི་འོག་གཅིག་ནང་ ལྷ་ཁང་གསུམ་ཡོདཔ་ལས་ ཆོསཔ་དང་ཕྲས་མ་རྐྱམ་མི་བགོ་བཤའ་རྐྱབ་འབདཝ་ཨིན་ དེ་ཡང་ ཆོས་ན་འབད་བ་ཅིན་ ཕྲས་མ་པ་གཞན་ཁར་ དེ་ལས་ ཕྲས་མ་རྐྱབ་མི་ཚུ་ན་འབདཝ་ད་ཆོསཔ་གཞན་ཁར་འབདཝ་ཨིན་ ཡར་ངོ་མར་ངོ་སྐབས་དེ་སྦེ་རང་འདཝ་ཨིན། ངེའི་བསམ་འཆར་ལས་འབད་བ་ཅིན་ ད་རེས་ ལྷ་ཁང་འདི་ཉམས་སུ་ཞུ་མ་ཚུགསཔ་ལས་ འབྲུག་མི་ཆོས་སེམས་ཅན་འབདཝ་ལས་ རབ་རུབ་འབད་དེ་ རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་འོང་མནོ་བའི་རེ་བ་དང་ ངེའི་ཁ་ཐུག་ལས་འབད་རུང་ སྔོན་ཕ་མའི་བསྒང་གི་ཤུལ་བཞག་འདི་ ཉམས་མ་བཅུག་པ་བཞག་ནི་ཨིནམ་ལས་ མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་བཏང་ཐབ་ལུ་ གཞུང་དང་མི་སེར་ཁ་ཐུག་ལས་ ལྷ་ཁང་འདི་རི་བཙན་གཅིག་འབདཝ་ལས་ རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་བའི་རེ་བ་ཡོད།